Jeneratör mekanik enerjiyi oluşturan kısım ve alternatör olmak üzere iki ana bölümden oluşur. Mekanik enerjiyi sağlayabilmek için ise dizel, benzinli ve doğal gazlı motorlar en yaygın şekilde tercihe edilen ürünlerdir. Bu ürünlere alternatif olarak rüzgar enerjisi, su veya buhar türbini kullanılabilir. Günümüzde en yaygın şekilde, manuel jeneratörler, dizel ve benzinli otomatik jeneratörler, kaynak jeneratörleri, trifaze jeneratörler ve monofaze jeneratörler kullanılmaktadır. Günümüzün vazgeçilmezi Jeneratör Jeneratör günümüzde çoğu kurum için elektrik ihtiyacının devamlı karşılanması büyük bir öneme sahiptir. Bunun içinde jeneratör vazgeçilmez bir materyaldir. Jeneratörün kısa bir tanımını yapacak olursak, herhangi bir enerji türünü elektrik enerjisine çeviren makine diyebiliriz. Jeneratörler elektrikler kesildiğinde geçici elektrik sağlamasının yanı sıra elektrik şebekelerinde uzak yere konumlandırılmış mekanlarda ya da konumlandırıldığı yerde elektrik şebekesi bulunmayan yerlerde sürekli enerji kaynağı olarak da kullanılabilmektedir. Jeneratörler Yer aldığımız dünyada çalıştığımız iş ortamları, fabrikalar, mağazalar ve benzeri birçok ortamda şüphesiz elektrik gücünden yararlanılmaktadır. Elektrik gücünün kullanılması ile başlanılan aydınlatma cihazları, otomasyon teknolojilerinin gelişimleri ve kullanımları yaygınlaşmış olup elektrik kesintilerine karşı da önlemler alınmasının ilk projeleri bu dönemde başlamıştır. Mekanik enerjiyi elektrik akımına çeviren jeneratörler, elektriğin olduğu hemen hemen her yerde önem arz etmektedir. Öneminin bu kadar büyük olmasının başında maddi kayıpları önlemesi, iş veriminin sigortaya bağlanmasını sağlamasıdır. Jeneratöre yatırmış olduğunuz miktarın oluşacak elektrik kesintilerinde size sağlamış olduğu maddi hasarın tamamını örtbas ederek %32 kar ile size geri döndüğünü araştırmacılar gözlemlemiş ve bilimsel bir makalede bu konuya yer vermişlerdir. Açmış olduğunuz veya açmak için düşündüğünüz her hangi bir işletmede yer alması gereken jeneratör üreteçleri, olası elektrik kesintilerinde cebinizdeki ekonomiyi ve zaman verimini tamamen korumanıza yardımcı olacaktır. Bu bakımdan ihtiyaç duymuş olduğunuz jeneratör kiralama veya jeneratör satın alma konularında tereddüt etmemenizde fayda vardır. Bu işi yıllarından tecrübesine dayatan EMSA Jeneratör size hakkıyla en kaliteli hizmeti sunmaktadır.
Stand by güç; Standby çalışmada dokümanda tanımlanan yük değeri, değişken yük altında, ortalama %70 yük değerinde yıllık kullanımı tanımlar. Aşırı yükleme yapılamaz. Standby güç, prime gücün %10 fazlasıdır. Şebeke enerji altyapısının olduğu alanlarda yedek güç olarak kullanılır.
Prime çalışma; 24 saatlik çalışma süresince dokümanda tanımlanan gücün %70’lik bir ortalama yük faktörü ile yıl içerisinde sınırsız saat kullanımıdır. Her 12 saatlik çalışmada değişken periyodlarda en fazla 1 saat süre ile aşırı yüklenebilir. Aşırı yükle sürekli 1 saat süre ile çalışmayı içermez.
Tanımlanan gücün tamamının (% 100’ ünü) sınırsız saat kullanımıdır. Tanımlanan gücün üzerinde aşırı yükleme yapılamaz. Şebeke enerjisinin olmadığı yerlerde kullanım içindir.
Jeneratörleri çeşitli kriterlere göre gruplandırmamız mümkün. Örneğin, kullanım alanı kullanılacak jeneratörün türünü belirler. Diğer taraftan üretilecek enerji miktarı da bir tür jeneratör çeşidi belirtecidir. İhtiyaç duyduğunuz kapasitede bir jeneratör tercih etmelisiniz. Akülü jeneratörler ise farklı bir grup olarak ele alınabilir. Diğerlerinden farklı olarak akü ile çalışan bir gruptan daha söz edebiliriz. Jeneratörlerin çalışma prensiplerine baktığımızda ise ipli jeneratörler ve marşlı jeneratörler olarak iki farklı seçenek ile karşılaşıyoruz. Portatif jeneratörler olarak ifade edilen benzinli ve nispeten küçük modeller, araç ile taşınabilmesi sebebi ile ihtiyaca göre pek çok farklı noktada kullanılabiliyor. Çanta jeneratör olarak da tanımlanan bu modeller, son derece pratik ürünlerdir. Dolayısıyla da en çok tercih edilen jeneratör çeşidi olduğunu söylemek mümkün... Bu teknoloji ile elektrik enerjisine ihtiyaç duyduğunuz sayısız alanda hayatınızı kolaylaştırabilirsiniz. İster evde, ister hobi bahçesi, kamp alanı ve benzeri yerlerde kullanın… Seçiminiz jeneratör çeşitleri arasından hangi portatif model olursa olsun, aracınıza atıp kolayca taşıyabilirsiniz.
Jeneratörlerin temel çalışma prensibi, mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürmek şeklindedir. Yanmalı motor, buharlı motor gibi çeşitli motor sistemleri bu dönüşümü sağlayabiliyor. Jeneratörler ise bu çalışma prensibi ile yedek bir enerji kaynağı olarak kullanılabiliyor. Şebeke elektriğinin kesildiği durumlarda, jeneratörler herhangi bir elektrikli cihaza enerji sağlamak üzere otomatik transfer anahtarı aracılığıyla çalışarak devreye giriyor. Üstelik kesintiyi sadece saniyeler içerisinde algılayabilen jeneratörler, sadece saniyeler içerisinde devreye girebiliyor. Bu da kesintisiz bir şekilde enerjinin kullanılabilmesi anlamına geliyor. Bu çalışma şekli, özellikle tıbbi cihazların kullanıldığı yerlerde, yangından korunma sistemlerinin olduğu alanlarda ve benzeri ihtiyaçlarda oldukça verimli olmaktadır. Bunların dışında ise ev ve çeşitli iş yerlerinde farklı özelliklere sahip jeneratörler kullanılabiliyor. Önemli olan ise amaca uygun doğru jeneratörün seçilmesidir. Bunun için jeneratör alırken dikkat edilmesi gerekenleri incelemeli, buna göre seçim yapmalısınız. Bu şekilde ideal cihazı seçebilir, maksimum verim elde edebilirsiniz. Enerji kaybı endişesi yaşamamak için doğru cihazın seçilmesi önemlidir.
Jeneratör alma sürecine, öncelikle ihtiyaçlarınızı belirleyerek başlamalısınız. Kullanım amacı bu sebeple oldukça önemli bir belirleyicidir. Bununla ilgili bir şekilde kullanım süresi de önemlidir. Kullanım amacınız, kullanım süresini de ortaya koyar. Siz de bu doğrultuda seçim yapmalısınız. Diğer taraftan Jeneratör çeşitlerinde de değindiğimiz üzere, yakıt türü önemli farklılıklardan biridir. Dolayısıyla jeneratör alırken dikkat edilmesi gerekenlerden biri de yakıt türü olacaktır. Pratik, hafif, portatif bir seçim yapmak isterseniz benzinli olan modelleri tercih edebilirsiniz. Bu detaylara odaklanmak, sizi maksimum verime ulaştıracak, tam performans almanızı sağlayacaktır. Kullanım amacınız, bir iş yerinde yüksek miktarda enerji üretmekse, Jeneratör alırken dikkat edilmesi gerekenler arasında 2 zamanlı ve 4 zamanlı çalışma prensibi de yer alacaktır. Hatta bu süreçte profesyonel yardım alabilir ve jeneratörün kullanılacağı alanda keşif yapılmasını talep edebilirsiniz. Son olarak jeneratör alırken dikkat edilmesi gerekenlerle ilgili, ister evde kullanım söz konusu olsun, ister profesyonel kullanım hedeflensin, jeneratör özellikleri göz önünde bulundurulmalıdır. Ağırlığı, büyüklüğü, tank kapasitesi, enerji üretim gücü ve ses düzeyi, önemli ve önemsenmesi gereken özellikler olarak karşımıza çıkıyor. Jeneratörün konumlandırılacağı alanı göz önünde bulundurulurken, boyutlarının buna uygun olmasına dikkat edilmelidir. Ayrıca bu noktada hatırlatmakta fayda var ki, tamamen kapalı olan alanlar, jeneratör çalıştırmak için uygun kabul edilmiyor. Bu yüzden jeneratörün konumlandırılacağı nokta, özenle seçilmelidir. Ağırlığın önemi de burada ortaya çıkıyor. Çünkü yüksek ağırlığa sahip jeneratörleri yerinden hareket ettirmek ve açık alana taşımak pek mümkün olmayacaktır. Bu ayrıntıyı henüz jeneratör seçimi sürecinde göz önünde bulundurmanız gerekir. Hele de uzun mesafelerde taşınacak, araçla bir yerden başka bir yere taşınacaksa, ilk dikkat etmeniz gereken özelliklerden biri ağırlık olacaktır. Aksi halde sizin için işlevsiz bir ürün olur. Tüm bunlar jeneratör alırken dikkat edilmesi gerekenlerdir.
Genel olarak jeneratör kullanımı şehirdeki evlerde pek mümkün olmuyor. Ancak bununla birlikte müstakil evlerde ve yazlıklarda kullanılabiliyor. Bu tür alanlardaki enerji ihtiyacı uygun özelliklere sahip bir jeneratör çeşidi ile karşılanabilir. Jeneratörler, tamamen kapalı alanlarda kullanılamadıkları için, müstakil evler ve yazlıklarda bahçe ya da balkon gibi açık alanlarda kullanılmalıdır. Ev tipi jeneratörlerin kolayca taşınabilir nitelikte olması da bu tür alanlarda konumlandırmayı da kolaylaştırıyor. Elektrik kesintisi gibi durumlarda, jeneratörünüz sayesinde yaşamınızı normal bir şekilde sürdürebilir, kesintiden etkilenmezsiniz. Konutlarda jeneratör kullanımında, enerji ihtiyacının doğru bir şekilde hesaplanması gerekir. Yani elektrik kesintisi durumunda çalışmasını istediğiniz elektronik cihazların elektrik ihtiyacını hesaplamalısınız. Bu ihtiyacı karşılayacak bir jeneratör seçimi ile birlikte, verimli bir kullanım mümkün olacaktır. Üstelik elektrik kesintileri sizi endişelendirmeyecektir. Şehirde belki çok uzun süreli elektrik kesintileri ile karşılaşmazsınız belki, ancak ne yazık ki yazlık yerlerde uzun süreli elektrik kesintileri yaşanabiliyor, olası sorunların çözümü de oldukça uzun sürebiliyor. İşte tam olarak bu durumda jeneratör ihtiyacı yoğun olarak hissediliyor. Çünkü günümüzde elektriksiz bir yaşam hayal edemiyoruz. Buzdolabımızın çalışmasını ister, telefonlarımızın şarjı olsun isteriz. Ancak minimum düzeyde dahi olsa elektrik ihtiyacımızı karşılayacak bir jeneratörümüz olmadığı sürece bu zordur. Bu sebeple ihtiyaçlarınıza, kullanım alanı ve yerinize göre jeneratör çeşitleri arasından seçimi yapmalı, gerekirse profesyonellerden yardım almalısınız ve elektrik ihtiyacınızı ortadan kaldırmalısınız. Böylece daha konforlu bir yaşama sahip olabilir, işinize değer katabilir ve iş yerinizde kesintilerin önüne geçebilirsiniz. Özellikle de evinizde sürekli çalışması gereken tıbbi yaşam destek cihazları gibi çeşitli cihazlar varsa, jeneratör sizin için bir olmazsa olmazdır. Bu durumda uygun potansiyelde bir jeneratör ile kesintisiz çalışmayı sağlayabilirsiniz.
EMSA JENERATÖR Ar-ge grubu, dünyadaki yüksek güçlü dizel motor sıkıntısı ve aynı zamanda yüksek maliyetlere karşı gerekli çalışmaları yaparak müşterilerine büyük faydalar sağlayacak özel projeler geliştirmektedir. Çoklu jeneratör senkron sistemleri ile kullanıcı, hem yüksek maliyetlerden hem de tek jeneratöre bağımlı kalmaktan kurtulmaktadır. Konusunda uzman personelimiz, proje oluşturulmasını ve geliştirilmesini müşteri temsilcileri istekleri ve ihtiyaçları doğrultusunda yapmaktadır. Öncelikle gerekli jeneratör gücü ve adeti belirlenmekte, uygun senaryo seçilerek senkron sistem ona göre oluşturulmaktadır. Jeneratör Senkron Sistemleri kullanım amacına göre kesintisiz senkron, güç yedekli ve arıza yedekli senkron olmak üzere gruplara ayrılabilmektedir. Proje detaylarına göre şebeke enerjisine geri dönüşte ise kesintili yada kesintisiz (yumuşak geçiş) şeklinde ikiye ayrılabilmektedir.. Senkron sistem kontrolü için oluşturulan kumanda panosu, bir jeneratör de ölçülen ve türetilen tüm değerleri içinde bulundurmaktadır. Kullanılan elektronik kontrol röleleri sayesinde jeneratördeki tüm koruma fonksiyonları ve detaylar ile standartlar göz önünde bulundurularak üretim yapılmaktadır.
1831'de Michael FARADAY, bir telin içinden geçen manyetik alan değiştiğinde, bu değişimin o tel üzerinde bir akım oluşmasına sebep olduğunu keşfetti. Bu tel eğer dışarıdan bir güç ile çevrilirse, bu çevirmeyi sağlayan enerji, elektrik enerjisine dönüştürülür. FARADAY’ ın bu icadını takip eden dönemlerde elle çalıştırılan basit jeneratör sistemleri geliştirildi ve bu sistem elektrik jeneratörlerinin esasını oluşturdu. 1892 yılında ise Nicola TESLA tarafından alternatif akım üreten alternatör geliştirildi. Alternatörler elektromanyetik endüksiyon prensibi ile çalışırlar. Elektromanyetik endüksiyon, bir telin içinden geçen manyetik alan değiştiğinde o tel üzerinde bir akım oluşmasına sebep olur. Bu tel eğer dışarıdan bir güç ile çevrilirse bu çevirmeyi sağlayan enerji (dönme kinetik enerjisi) elektrik enerjisine dönüştürülmüş olur. Dönme kinetik enerjisinin rotoru döndürmesiyle iletkenler etrafındaki manyetik alan değişir ve elektrik akımı üretilmiş olur. Rotorun manyetik alanı indüksiyonla aktarılacak bir akım ile elde edilebilir. Fırçasız alternatörler de alternatör, çalışma prensibine göre ana ve ikaz sistemi olarak ikiye ayrılabilir. Ana sistemin hareketli kısmı olan ana rotor devir sayısına göre değişen sayıda kutuplardan oluşur. Rotordaki ana kutuplar çevirici makine devrinde döndürülür. Kutuplarda manyetik akımın oluşması için doğru akım gereklidir. Ana kutuplara doğru akım ikaz sistemi tarafından verilir. İkaz sisteminin çalışma prensibi ana sistemle aynı olmakla beraber kutup ve sargılar ters çevrilmiştir. Yani, ikaz sisteminde kutuplar hareketsiz olan ikaz statoru üzerinde, sargılar ise dönen ikaz rotoru üzerinde bulunur. Ana statordaki bağımsız yardımcı sargılardan geçen akım voltaj regülâtöründe doğrultulanarak, ikaz statorundaki kutup sargılarına verilir. Kutuplardan çıkan manyetik akımı kesen ikaz rotoru üzerindeki bobinlerde üç faz alternatif akım oluşur. Alternatif akım, rotordaki döner köprü diyotlarda doğrultulanarak ana rotora (ana kutuplara) doğru akım olarak aktarılır. Fırçasız alternatörlere yük uygulandığında, voltaj düşümü önlemek ve voltajı istenilen seviyede tutmak için otomatik voltaj regülâtörü (AVR) kullanılır.
Jeneratör fiyatı sorulduğunda tek bir rakam vermek mümkün değil. Aynı kVA gücündeki iki makine arasında ciddi fiyat farkı olabilir, üstelik bu farkın tamamı marka priminden gelmez. Motorun menşei, alternatörün sargısı, kabinin yalıtımı ve kumanda panosunun yeteneği fiyatı ayrı ayrı hareket ettirir. Aşağıda bir dizel jeneratör setinin bedelini oluşturan kalemleri, 40 yılı aşkın üretim tecrübemizle olabildiğince açık anlatmaya çalıştık. Fiyatı belirleyen kalemler Güç ihtiyacı (kVA) Fiyatın çıkış noktası kVA'dır, ama doğrusal bir ilişki yoktur. 100 kVA'lık bir set, 50 kVA'lık setin iki katı etmez; büyüdükçe kVA başına maliyet düşer. Buna karşılık motor sınıfı atladığınız noktalarda fiyat basamaklı olarak sıçrar. Motor ve alternatör Dizel motor, bir jeneratörün maliyetinin yaklaşık yüzde 60-70'ini oluşturur. Üretim hatlarımızda Perkins, Baudouin, Doosan, Cummins ve FPT-Iveco motorlarıyla çalışıyoruz. Motorun enjeksiyon tipi, emisyon sınıfı (Stage II, Stage III, Stage V) ve yedek parçasının Türkiye'de bulunabilirliği etiket fiyatına yansır. Alternatör tarafında da bakır sargı oranı, yalıtım sınıfı ve regülatörün kalitesi hem fiyatı hem de makinenin ömrünü belirler. Ucuz alternatör, ilk yıl fark ettirmez; sonrasında ettirir. Kabin ve ses seviyesi Hazır jeneratör odası olan tesislerde açık tip set daha uygun maliyetlidir. Makine dışarıda duracaksa korozyona dayanıklı, elektrostatik toz boyalı ve ses yalıtımlı bir kabin gerekir. Hastane, otel ya da konut yakınındaki projelerde süper sessiz kabin devreye girer ve bu, fiyattaki en görünür kalemlerden biridir. Otomatik transfer ve kumanda panosu Şebeke kesildiğinde jeneratörün kendiliğinden devreye girmesini istiyorsanız otomatik transfer sistemi (ATS) şart. Uzaktan izleme, senkronizasyon, GSM üzerinden arıza bildirimi gibi özellikler panonun sınıfını, dolayısıyla fiyatı yukarı taşır. Manuel panolu bir set daha ucuzdur ama başında birinin olmasını gerektirir. Şasi, yakıt deposu ve saha şartları Şasi üstü standart depo belirli bir çalışma süresi verir. Uzun kesintiler için genişletilmiş ya da harici tank tercih edilir. Bunların yanında döviz kuru, hammadde fiyatları, nakliye ve sahadaki montaj-devreye alma koşulları toplam bütçeyi etkiler. İlk fatura ile gerçek maliyet aynı şey değil Jeneratör alırken en sık yapılan hata, sadece ilk faturaya bakmak. Makine sahada çalışmaya başladığında maliyetin asıl kısmı ortaya çıkar: Yakıt tüketimi. Yılda birkaç yüz saat çalışan bir sette, az yakan bir motor ilk alımdaki fiyat farkını birkaç yılda geri verir. Periyodik bakım. Yağ, filtre ve soğutma sıvısı değişim aralıkları ile sarf malzeme fiyatları işletme giderinizi belirler. Yedek parça. Piyasada yaygın olmayan bir motorun parçası hem pahalıdır hem geç gelir. Geç gelen parça, jeneratörün duruşu demektir. Servis ağı. Arızaya kaç saatte müdahale edildiği, çoğu işletme için jeneratörün kendi fiyatından daha önemli bir kalemdir. Doğru kVA seçimi Bütçeyi kısmak için ihtiyacın altında bir güç seçmek, jeneratörü sürekli aşırı yükte çalıştırır. Voltaj dalgalanır, motor kısa sürede yorulur. Özellikle elektrik motorları, pompalar ve kompresörler ilk kalkışta normal güçlerinin 3-5 katı akım çeker; bu hesap atlandığında sistem yükü kaldıramaz. Gereğinden büyük seçmek de ideal değil. Fazladan ödediğiniz bedelin yanında, sürekli düşük yükte çalışan bir dizel motorda kurumlanma sorunu başlar. İki uçtan da kaçınmanın yolu, kurulum öncesi yük analizidir; bunu ücretsiz yapıyoruz. İkinci el ve kiralama Bütçe sınırlıysa ikinci el makine değerlendirilebilir. Bakılması gerekenler belli: toplam çalışma saati, motorun rektifiye görüp görmediği, alternatör sargılarının durumu ve servis kayıtlarının eksiksizliği. Geçmişi belirsiz bir jeneratör, birkaç yıl içinde sıfır makine bedelini aşan masraf çıkarabilir. Şantiye, sezonluk sulama, maden arama ya da kısa süreli etkinlik gibi geçici işlerde satın almak ekonomik değil. Bu durumlarda dönemsel kiralama, sermayeyi bağlamadan enerji ihtiyacını çözer. Projeniz için teklif Fabrika, şantiye, veri merkezi ya da konut, hangisi olursa olsun önce yükü çıkarıp doğru konfigürasyonu belirliyoruz. Güç tespiti, teknik detaylar ve kurumsal fiyat teklifi için +90 216 420 00 03 numarasından bize ulaşabilir ya da teklif formunu doldurabilirsiniz.
Bir jeneratör, yılda belki üç beş saat çalışır. Ama çalışması gereken o birkaç saniyede çalışmazsa, geri kalan 8.700 saatin bir anlamı kalmaz. Sahada gördüğümüz arızaların çoğu üretim hatasından değil, aksatılan bakımdan çıkıyor. Aşağıda periyodik bakımda tam olarak ne yapıldığını, bakım aralığının neye göre belirlendiğini ve makinenin size ne zaman uyarı verdiğini anlattık. Periyodik bakımda ne yapılır Jeneratör bakımı yağ ve filtre değişiminden ibaret değil. Mekanik, elektriksel ve kontrol tarafı ayrı ayrı ele alınır. Yağ, sıvı ve filtreler Motor yağı yüksek sıcaklıkta viskozitesini kaybeder ve sürtünmeyi karşılayamaz hale gelir. Bakımda motor yağı, yağ filtresi ve yakıt filtreleri yenilenir. Yakıt hattındaki su ayırıcı (racor) filtrede biriken su tahliye edilir, gerekiyorsa eleman değiştirilir. Hava filtresinin toz tutma kapasitesi dolduysa yenisi takılır. Soğutma sistemi Soğutma sıvısının seviyesi ve antifriz oranı refraktometreyle ölçülür, korozyon önleyici katkıların durumu değerlendirilir. Radyatör peteklerinde hava akışını kesen toz, yaprak ve yabancı madde temizlenir. Termostatın açma kapama dengesine bakılır. Akü ve şarj devresi Marş basmama şikâyetlerinin büyük kısmı aküden çıkar. Şebeke varken aküyü dolu tutan şarj redresörünün çalışması, şarj alternatörünün ürettiği voltaj, elektrolit yoğunluğu ve kutup başı bağlantıları kontrol edilir. Marş anındaki voltaj düşümü ölçülerek akünün iç direnci belirlenir. Mekanik bağlantılar ve egzoz Vantilatör ve şarj dinamosu kayışlarının gerginliği ayarlanır, aşınma ve çatlak izleri denetlenir. Egzoz manifold bağlantılarında, kompansatörde ve susturucu contalarında gaz kaçağı aranır. Titreşim takozlarının durumuna bakılır. Kumanda panosu ve yük testi Kontrol modülünün güvenlik alarmları, sensör kalibrasyonları ve açma kapama röleleri test edilir. Fiziksel kontroller bittikten sonra makine önce yüksüz çalıştırılır; yağ basıncı, motor sıcaklığı, frekans ve faz voltajları kaydedilir. Ardından tesis yükü ya da yük bankası devreye alınır, motorun ve alternatör sargılarının yük altındaki davranışı izlenir. Bakımın en atlanan ama en çok şey söyleyen adımı budur. Bakım aralığı neye göre belirlenir İki ölçü var: çalışma saati ve takvim. Sürekli çalışan setlerde motor üreticisinin verdiği saat aralıkları esastır. Yağ ve filtreler çalışma süresine bağlı olarak kirlendiği için belirli saatlerde değişmek zorunda. Şebeke yedeği olarak bekleyen setlerde durum başka. Makine hiç çalışmasa da kimyasal yaşlanma sürer: karterde bekleyen yağ havadaki nemi çeker, filtre elemanları özelliğini yitirir, yakıt bozulur, sızdırmazlık contaları sertleşir. Bu yüzden yedek jeneratörlerde çalışma saati dolmasa bile yılda en az bir kez bakım gerekir. Arıza belirtileri ve olası sebepleri Makine tamamen durmadan önce genelde işaret verir. Bu işaretleri doğru okumak, küçük bir bakım ile büyük bir onarım arasındaki farkı belirler. Marş basmıyor. Bitmiş ya da sülfatlaşmış akü, arızalı şarj redresörü, gevşek marş motoru kabloları, panoda takılı kalmış acil stop butonu. Yük altında aniden duruyor. Tıkalı yakıt filtresi, yakıt hattının hava yapması, hararet koruması devreye girmesi, alternatörün aşırı akım çekmesi. Aşırı ısınıyor. Tıkanmış radyatör petekleri, eksik soğutma sıvısı, arızalı termostat, gevşemiş devridaim kayışı. Egzozdan siyah duman. Tıkalı hava filtresi nedeniyle yetersiz hava, enjektör püskürtme bozukluğu ya da kapasitenin üzerinde yükleme. Voltaj ve frekans dalgalanıyor. Otomatik voltaj regülatörünün bozulması, hız regülatörünün tepki verememesi, dengesiz faz yüklemesi. Yetkili servis ile serbest tamirci Arıza anında en yakın jeneratör tamircisini çağırmak pratik görünür. Ama güncel dizel motorlar hassas elektronik kontrol üniteleri ve yüksek basınçlı enjeksiyon sistemleriyle çalışıyor. Yanlış torkla sıkılmış bir kapak cıvatası ya da kalitesiz bir filtre kiti, motorda geri dönüşü olmayan hasar bırakabilir. Yetkili servis ekipleri motor ve alternatör üreticilerinin teknik bültenlerine ve tork değerlerine hâkim teknisyenlerle çalışır. Orijinal filtre ve yedek parça, makinenin fabrika çıkışındaki yakıt tüketimini ve çalışma toleranslarını korur. Yan sanayi parça tolerans farkı yüzünden erken aşınma getirir. Bakım sözleşmesi ne işe yarar Sözleşme, bakımı sizin hatırlamanıza bırakmaz. Ziyaretler takvime bağlanır, yıpranan parçalar değişim zamanı gelmeden tespit edilir, acil çağrılarda sözleşmeli kullanıcılara öncelik verilir. Yılda bir kez gelen bir ekibin gördüğü şey ile arıza anında ilk kez gelen bir ekibin gördüğü şey aynı değildir. Servis talebi EMSA, Türkiye genelindeki yetkili servis ağıyla bakım, arıza tespiti, onarım ve orijinal yedek parça desteği veriyor. Tesisinizdeki jeneratör için servis talep formunu doldurabilir ya da +90 216 420 00 03 numarasından teknik ekibe ulaşabilirsiniz.
İyi bir makine, kötü bir kurulumu kurtarmaz. Sahada gördüğümüz güç düşüklüğü, aşırı ısınma ve erken arıza şikâyetlerinin önemli bir kısmı cihazdan değil, jeneratör odasından ya da elektrik altyapısından çıkıyor. Kurulum, makineyi sahaya indirip kablosunu bağlamaktan ibaret değil. Tesisin elektriksel yapısının çıkarılmasından çevre koşullarına kadar uzanan bir mühendislik işi. Aşağıda sürecin adımlarını ve en sık yapılan hataları anlattık. Yük analizi ve doğru güç tespiti İşin başı, enerji ihtiyacının doğru çıkarılması. Tesisin toplam kurulu gücüne bakıp cihaz seçmek yanıltıcıdır; asenkron ve senkron yüklerin dağılımı ayrı ayrı incelenir. Motor, pompa ve kompresör gibi ekipmanlar ilk kalkışta nominal akımlarının üç ila beş katını çeker. Demaraj denen bu ani talep hesaba katılmazsa sistem aşırı yüklenir ve makine korumaya geçip kapanır. Sürekli yükler ile ağır demarajlı yükler bir arada hesaplanır. Uygun kVA bulunduktan sonra, tesisin büyüme planına göre bir miktar rezerv bırakılır. Jeneratör odası Kapalı alan kurulumunda oda tasarımı iki şeye dayanır: makinenin yeterli havayı alması ve egzoz gazının sorunsuz tahliye edilmesi. Taban ve titreşim Cihazın oturacağı taban düz ve tonlarca ağırlığı taşıyacak mukavemette olmalı. Sarsıntının bina strüktürüne geçmemesi için titreşim takozları uygulanır. Havalandırma Yanma havası ve radyatörden atılan sıcak hava için hesaplanmış kesitlerde menfez gerekir. Temiz hava girişi makinenin arkasından alınır, sıcak hava çıkışı radyatörün karşısından yapılır. Makinenin kendi attığı sıcak havayı geri emmemesi için radyatör ile atış panjuru arasına davlumbaz kanalı çekilir. Yetersiz havalandırma, kurulum hatalarının en yaygını ve en pahalısı. Egzoz hattı Yanmış gaz susturucu üzerinden dışarı verilir. Borulama yapılırken egzoz geri basıncı hesaplanır ve motor üreticisinin verdiği sınırın altında tutulur. Dar çaplı ya da çok keskin dirsekli bir hat gazın geri tepmesine ve makinenin güçten düşmesine yol açar. Yakıt hattı ve yangın güvenliği Ana tank ile günlük depo arasındaki boru bağlantıları sızdırmazlık testinden geçirilir. Yakıt hatları sıcak egzoz borularından ve panolardan uzağa konumlandırılır. Odaya standartlara uygun yangın güvenliği önlemleri entegre edilir. Dış mekan kurulumu Açık alanda iklim koşulları belirleyici. Yağmur, kar ve doğrudan güneş için koruyucu kabin gerekir; kabinin sac kalınlığı, boya kalitesi ve iç izolasyonu makinenin dışarıda ne kadar dayanacağını belirler. Deniz kenarında ya da yüksek nemli bölgelerde tuzlu havanın korozif etkisi hesaba katılır, buna göre malzeme seçilir. Cihazı doğrudan toprağa koymak alt şasinin çürümesiyle sonuçlanır. Su birikintisi oluşmayacak yükseklikte, teraziye alınmış bir beton kaide dökülür. Elektrik altyapısı ve ATS Şebeke kesildiğinde sistemin kendiliğinden devreye girmesi için otomatik transfer sistemi (ATS) panosu kullanılır. Pano, kontaktörler üzerinden şebeke fazlarını sürekli izler. Makine ile transfer panosu arasındaki ana güç kabloları yeraltı kanallarından ya da kablo tavalarından döşenir. Çift yönlü beslemesi olan veya birden fazla setin paralel bağlandığı tesislerde şebekeyle senkron çalışma altyapısı kurulur. Bu, yükün kesintisiz aktarılmasını, makineler arası yük paylaşımını ve enerji geldiğinde şebekeye yumuşak geçişi sağlar. Topraklama ve nötr bağlantısı güvenliğin temeli. Jeneratörün metal gövdesi ve alternatörün nötr ucu, standartlara uygun iletken ve topraklama çubuklarıyla toprağa bağlanır. Zayıf bir topraklama tesisatı, kısa devrede koruma rölelerinin görevini yapmasını engeller. Sık yapılan hatalar Dar pencere ya da yanlış konumlandırılmış menfez yüzünden odanın ısınması. Uzun, dar çaplı ve çok kavisli egzoz hattı nedeniyle motorun boğulması. Akım değerine uymayan ince kesitli kablo çekilmesi ve buna bağlı yangın riski. Topraklamanın ihmal edilmesi ve elektronik kontrol kartlarının zarar görmesi. Cihazın etrafında yer bırakılmaması; bakım ve parça değişiminin imkânsız hale gelmesi. Devreye alma ve teslim Montaj ve kablolama bittikten sonra devreye alma başlar. Motor sıvıları, yakıt hattı ve akü şarj durumu kontrol edilir. Makine önce yüksüz çalıştırılır; mekanik sesler, yağ basıncı ve alternatör voltajı izlenir. Sorun yoksa tesis şalterleri ya da yük bankası üzerinden yük testi yapılır, çekilen amper değerleri ve motor sıcaklık eğrisi kaydedilir. Şebeke gidip gelme senaryoları denenir, ATS ayarları cihazın hafızasına işlenir. Son adımda teknik personele periyodik bakım ve acil durdurma eğitimi verilir. Garanti belgeleri, test raporları ve kullanım kılavuzunu içeren teslim dokümanları imzalanır. Proje desteği EMSA, cihaz seçiminden proje tasarımına, saha kurulumundan devreye almaya kadar süreci kendi ekibiyle yürütüyor. Projeniz için teknik destek almak üzere +90 216 420 00 03 numarasından bize ulaşabilirsiniz.
